https://explorefishvariety.gov.mt/

Is-Sawrell

Horse
Mackerel

Dwar il-

Ħut

Is-Sawrell, jew kif inhu magħruf ukoll lokalment il-Ħorse Mackerel, huwa ħuta pjuottost irqiq u jkanġi lejn il-fidda, li tipikament jilħaq tul ta’ 20-30cm. Jinkludi żewġ speċijiet ewlenin: is-Sawrell tal-Atlantiku (Trachurus trachurus) u s-Sawrell tal-Mediterran (Trachurus mediterraneus).Trachurus trachurus) and the Mediterranean Horse Mackerel (Trachurus mediterraneus).

Din l-ispeċi tgħum kemm f’nofs l-ilma, u kif ukoll f’qiegħ il-baħar. Dawn jinstabu fl-ilmijiet tal-kosta u fuq il-blat kontinentali, u spiss jifformaw gruppi kbar biex jieklu ħut żgħir, plankton, u krustaċji.

L-istaġjonalità

Is-Sawrell huwa aktar komuni matul ix-xhur sħan, bl-istaġun riproduttiv u d-disponibbiltà tiegħu tilħaq l-ogħla livell mir-rebbiegħa sas-sajf, b’mod partikolari bejn Lulju u Ottubru. L-istaġun tas-sajd għal din l-ispeċi jaħbat ma’ dawn il-perjodi, peress li s-sajjieda jużaw xbieki tal-lampara u għodod oħrajn biex jaqbduhom meta jkunu l-aktar abbundanti fl-ilmijiet kostali.

Kif

jinqabad

Is-Sawrell jinqabad bl-użu tas-seine, metodu li jinvolvi l-qbid ta’ qatgħa ħutiet b’xibka. Lokalment, tintuża xi ħaġa tradizzjonali li hija l-lampara, jew ix-xbieki tal-lampuki, li tkun xibka bid-dwal ħalli jattiraw il-ħut bil-lejl. Metodu lokali ieħor jinvolvi Parit Xkitt. Dan il-metodu juża diversi saffi ta’ xbieki biex jaqbad il-ħut li jkun qed jgħum kemm f’nofs l-ilma, kif ukoll qrib qiegħ il-baħar.

Tajjeb biex

jittiekel?

Iva, is-Sawrell huwa ħuta żejtnija, mimli togħma, u sustanzjuż ħafna. Huwa sors kbir ta’ aċidi grassi omega-3, Vitamina B12, u Vitamina D. Minħabba l-kontenut taż-żejt tiegħu, huwa l-aħjar li jittiekel meta jkun għadu frisk biex tiġi evitata dik it-togħma qawwija marbuta mal-ħut.

Metodi komuni kif

issajjar/tipprepara:

  • Moqli, fil-forn, mixwi, immellaħ, jew affumikat.
  • Il-ħut iż-żgħir ħafna drabi jinqela sħiħ, filwaqt li l-ħut il-kbir jista’ jiġi ffilettjat jew imfarrak.
  • Is-Sawrell imur tajjeb ħafna mat-togħmiet Mediterranji bħaż-żejt taż-żebbuġa, il-lumi, u l-ħxejjex aromatiċi.
  • Huwa wkoll imur tajjeb fl-istuffat, fis-sopop, u biz-zlazi.

Is-

sikurezza tal-ikel

Bħala ħuta żejtnija, is-Sawrell jista’ jakkumula aktar xaħam, li jista’ jikkonċentra ċerti kontaminanti bħall-merkurju u l-PCBs. Madankollu, ġeneralment titqies bħala għażla aktar sikura mill-ħut predatorju u kbir ħafna. Il-konsum moderat, ftit drabi fil-ġimgħa, huwa approċċ sensibbli u wieħed għandu jsegwi l-gwida lokali dwar is-saħħa.

Is-Sostenibilità

& l-istatus

Is-Sawrell huwa speċi relattivament reżiljenti, peress li jimmatura malajr u jirriproduċi kmieni. Madankollu, xi stokkijiet jinsabu taħt pressjoni minn sajd żejjed f’partijiet tal-Mediterran. Studji xjentifiċi wrew tnaqqis f’ċerti karatteristiċi tal-istorja tal-ħajja tas-Sawrell Atlantiku f’dan ir-reġjun.

Lokalment, is-sajd bix-xbieki tal-lampara huwa meqjus bħala l-metodu l-aktar sostenibbli, peress li dawn ix-xbieki huma inqas distruttivi għall-ħabitats u għandhom impatt aktar baxx fuq il-qabdiet inċidentali meta jintużaw b’mod responsabbli.

Qed tfittex ikla b’togħma tajba u sostenibbli? Sib ir-riċetta favorita li jmiss tiegħek permezz tas-Sawrell.